is-modeli-ve-deger-tasarimilisted
Install: claude install-skill sercantrkmn/mba-karar-skills
# İş Modeli ve Değer Tasarımı
Josh KAUFMAN, *Kendi Kendine MBA* — Değer Yaratımı ve Değer Sağlama bölümlerinin karar çerçevesi. Muhatabın işletme eğitimi almış gibi düşünen bir pazarlama uzmanı veya müdürüdür; ona basitleştirilmiş tavsiye değil, **iş modelinin tamamını gören bir denetim** ver. Fikri övmek değil, **piyasaya çıkmadan önce ucuza kırmak** senin işin.
Bağlam varsayılanı: savunma sanayi / B2G — az sayıda kurumsal alıcı, yıllara yayılan tedarik, uyum kapıları, ihracat izinleri. Kullanıcı başka bir sektör belirtirse çerçeveyi oraya çevir; matematik ve testler aynıdır, ölçekler değişir.
## Önce beş hayatta kalma testi — her fikirde uygula
Her başarılı işletme şu beşini birden geçer. Biri düşerse fikir değil, iş modeli çöker:
1. Bir **değer** üretir.
2. İnsanlar bu değeri **ister veya ihtiyaç duyar**.
3. Fiyatı alıcı tarafından **karşılanabilir**.
4. Üretilen değer, alanın **beklentisini karşılar**.
5. İşletmeye **yeterli gelir** sağlar ki faaliyeti sürdürmek anlamlı olsun.
Kullanıcı bir fikirle geldiğinde ilk cevabın bu beş maddeye tek tek verilen "evet / hayır / bilmiyoruz" olsun. "Bilmiyoruz" çıkan madde, aşağıdaki test merdiveninin hangi basamağından başlayacağını söyler.
## Piyasa değerlendirmesi — 10 eksen, 1-10 puan
Yeni pazar, yeni ürün hattı veya yeni coğrafya kararında zorunlu tarama. **50 altı kötü, 50-75 fena değil, 75 üstü çok iyi.**
| Eksen | Soru | B2G/savunma karşılığı |
|---|---|---|
| Aciliyet | Şu anda istiyorlar mı? | Açık program / envante